Oleh : Nurul Azwa Mohd Yunus
KUALA LUMPUR, 30 Sept. – Pasukan Unit Pengurusan Bahan Kimia (CMU), di bawah Pejabat Pentadbiran Timbalan Naib Canselor (Penyelidikan dan Inovasi), Universiti Teknologi Malaysia (UTM) Kuala Lumpur meraih Anugerah Perak dalam pertandingan inovasi bertaraf antarabangsa X-CIPTA 2026 anjuran Universiti Malaysia Perlis (UniMAP).
Pencapaian itu diraih menerusi inovasi “ChemBridge: Kerangka Digital Bersepadu untuk Pengurusan Bahan Kimia yang Lebih Pintar dan Mampan di Makmal Universiti” yang dipertandingkan dalam kluster Teknologi & Sistem Pintar bagi kategori Profesional Tempatan.
X-CIPTA 2026 merupakan platform pameran dan pertandingan inovasi yang menghimpunkan penyertaan daripada pelbagai latar belakang, termasuk akademia, penyelidik, inovator, pelajar, industri dan komuniti dari dalam serta luar negara. Pertandingan yang dijalankan sepenuhnya secara dalam talian itu mengetengahkan inovasi, penyelidikan dan teknologi yang berpotensi memberi manfaat kepada masyarakat serta menyokong pembangunan mampan.
Pasukan ChemBridge terdiri daripada ahli CMU, UTM Kuala Lumpur yang diketuai Nurul Azwa Mohd Yunus, bersama Nur Syazwani Mohd Nasarodin, Jufa Zyha Md Salleh, Fadhilal Hazim Fakhruradzi, Ahmad Hazwan Azhari, Syahrul Hasni Hasnan, Yushaini Mohd Yunus, Nur ‘Aainaa Munir dan Amirul ‘Aizad Salehuddin.
ChemBridge dibangunkan bagi menangani pengurusan maklumat dan proses kerja bahan kimia yang sebelum ini terpisah antara satu sama lain. Kerangka digital bersepadu itu menghubungkan empat komponen utama, iaitu operasi digital, tadbir urus bahan kimia, pengoptimuman sumber dan kecerdasan data.
Menerusi komponen operasi digital, urusan permohonan dan kelulusan pembelian serta pelupusan bahan kimia dapat didigitalkan, termasuk rekod berkaitan audit dan pemeriksaan makmal. Aliran kerja digital yang dibangunkan oleh pasukan turut membolehkan maklumat aktiviti pengurusan bahan kimia direkodkan dengan lebih tersusun bagi memudahkan rujukan, pemantauan dan penyelarasan.
Pendekatan tersebut menyokong keperluan operasi CMU sementara menunggu pelaksanaan sistem berasaskan web yang diseragamkan pada peringkat universiti. Pada masa sama, pendigitalan berkenaan menyediakan asas bagi kesinambungan rekod dan kebolehkesanan urusan pengurusan bahan kimia.
Salah satu komponen penting dalam ChemBridge ialah penyediaan senarai induk bahan kimia UTM Kuala Lumpur sebagai sumber data berpusat untuk analisis dan kajian lanjut. Pengumpulan maklumat berkenaan menyediakan asas bagi mengenal pasti taburan serta tumpuan bahan kimia mengikut lokasi, sekali gus menyokong perancangan pemeriksaan dan penilaian risiko.
Pada masa hadapan, analisis data yang lebih terperinci berpotensi membantu mengenal pasti kawasan yang mempunyai tumpuan bahaya kimia serta menyokong pembangunan mekanisme membuat keputusan berasaskan data.
Dari aspek kelestarian pula, perkongsian bahan kimia menjadi antara mekanisme pengoptimuman sumber yang diketengahkan menerusi kerangka ChemBridge. Keterlihatan maklumat inventori dapat membantu mengenal pasti bahan yang masih boleh dimanfaatkan sebelum pembelian baharu dipertimbangkan.
Pendekatan itu berpotensi mengurangkan lebihan dan pembaziran bahan, di samping menggalakkan penggunaan sumber secara lebih bertanggungjawab. Usaha berkenaan selaras dengan Matlamat Pembangunan Mampan (SDG) 12 berkaitan Penggunaan dan Pengeluaran Bertanggungjawab, selain menyokong SDG 9 berkaitan Industri, Inovasi dan Infrastruktur serta SDG 3 berkaitan Kesihatan Baik dan Kesejahteraan.
Secara keseluruhannya, pengiktirafan melalui Anugerah Perak X-CIPTA 2026 memperlihatkan usaha CMU UTM Kuala Lumpur menterjemahkan cabaran pengurusan operasi kepada inovasi digital yang berpotensi menyokong pengurusan bahan kimia makmal secara lebih sistematik dan bertanggungjawab.
Pencapaian itu turut memberikan ruang kepada ChemBridge diketengahkan dalam platform inovasi peringkat antarabangsa, di samping memperlihatkan potensi penggunaan pendekatan digital dalam menyokong keperluan pengurusan bahan kimia di persekitaran makmal universiti.
Sumber: UTM NewsHub
